Biyoloji · Genetik · Kalıtım

Genetik Çaprazlama (Punnett Karesi)

Ebeveynlerin genotipini yazın; gametleri, Punnett karesini, genotip ve fenotip oranlarını adım adım görün. Ders, ödev ve sınav hazırlığı için.

×

Her gen için bir harf çifti yazın (büyük harf baskın): Aa, AaBb, AaBbCc. Örnekler: Aa × aa · AaBb × aabb

İlgili: Permütasyon–Kombinasyon–Olasılık · Biyoçeşitlilik İndeksi · Popülasyon Büyüme Modeli

Kısaca: Punnett karesi, iki ebeveynin gametlerinin bütün olası birleşimlerini gösteren tablodur. Araç gametleri bulur, tabloyu çizer ve yavrularda görülecek genotip ile fenotip oranlarını hesaplar.

Punnett Karesi Nasıl Çözülür?

  1. Her ebeveynin oluşturabileceği gametler yazılır (Aa → A ve a).
  2. Gametler tablonun satır ve sütunlarına yerleştirilir.
  3. Her hücrede iki gamet birleştirilir; genotipler sayılarak oranlar bulunur.

Örneğin Aa × Aa çaprazlamasında genotip oranı 1 AA : 2 Aa : 1 aa, fenotip oranı 3 : 1'dir. AaBb × AaBb dihibrit çaprazlamasında fenotip oranı 9 : 3 : 3 : 1'dir.

Sık Sorulan Sorular

Aa × Aa çaprazlamasının sonucu nedir?

Genotip oranı 1 AA : 2 Aa : 1 aa; fenotip oranı 3 baskın : 1 çekiniktir.

Dihibrit çaprazlamada neden 9:3:3:1 çıkar?

İki gen bağımsız dağıldığında her birinin 3:1 oranı çarpılır: (3:1)×(3:1) = 9:3:3:1.

Eksik baskınlık hesaplanıyor mu?

Hayır. Araç tam baskınlığı varsayar; eksik veya eş baskınlıkta genotip oranları yine doğrudur, fenotip oranı genotip oranına eşit olur.

← Kaynaklara Dön

© 2026 Abdullah Çetin. Bu aracın kodu, tasarımı ve içeriği telif hakkıyla korunur; izinsiz kopyalanması, çoğaltılması veya başka bir sitede kullanılması yasaktır.