Bilim · Kimya · Hesaplayıcı

Stokiyometri Hesaplayıcı

Formülden molar kütleyi ve yüzde bileşimi bulun; mol, gram ve molekül sayısı arasında dönüşüm yapın. Tepkime sekmesinde denklemi (katsayısız bile) yazın; araç denkleştirir, sınırlayıcı bileşeni, ürün miktarını ve yüzde verimi hesaplar.

Kısaca: Tepkimede her reaktifin mol sayısı katsayısına bölünür; en küçük değere sahip olan sınırlayıcı bileşendir ve ürün miktarını o belirler. Yüzde verim = gerçek verim ÷ teorik verim × 100.

Molar kütle

Bir bileşiğin molar kütlesi, formüldeki atomların atom kütlelerinin toplamıdır. Mol, 6,02214076 × 10²³ taneciğin (Avogadro sayısı) miktarıdır; n = m ÷ M bağıntısı kütleyi mole çevirir. Yüzde bileşim her elementin molar kütleye katkısını gösterir.

Sınırlayıcı bileşen

Reaktifler katsayılarla orantılı tükenir. Her reaktif için n ÷ ν (mol ÷ katsayı) hesaplanır; en küçük oran sınırlayıcı bileşeni ve tepkime ilerleme miktarını (ξ) verir. Ürünlerin mol sayısı ν × ξ'dir; diğer reaktiflerden ν × ξ kadarı harcanır, kalanı artandır.

Yüzde verim

Teorik verim, sınırlayıcı bileşenin tamamen dönüşmesiyle elde edilecek ürün kütlesidir. Laboratuvarda yan tepkime, kayıp ve eksik dönüşüm yüzünden gerçek verim genellikle daha düşüktür: yüzde verim = gerçek ÷ teorik × 100.

Sık Sorulan Sorular

Sınırlayıcı bileşen nasıl bulunur?

Her reaktifin mol sayısı katsayısına bölünür; en küçük sonucu veren reaktif sınırlayıcı bileşendir.

Molar kütle nasıl hesaplanır?

Formüldeki her elementin atom sayısı ile atom kütlesi çarpılıp toplanır. Örneğin H2O: 2 × 1,008 + 15,999 = 18,015 g/mol.

Yüzde verim %100'ü aşabilir mi?

Teorikte hayır. Aşıyorsa ürün nem ya da çözücü taşıyor olabilir ya da ölçüm hatası vardır.

Denklemi katsayısız yazabilir miyim?

Evet. Araç denklemi denkleştirir ve katsayıları hesapta kullanır.

Atom kütleleri nereden alındı?

IUPAC'ın 2021 standart atom ağırlıkları raporundaki kısaltılmış değerlerden; kararlı izotopu olmayan elementlerde kütle numarası kullanılır.

Yöntem ve kaynakça

Formüller: M = Σ nᵢ·Aᵣ,ᵢ; n = m ÷ M; N = n·N_A (N_A = 6,02214076 × 10²³ mol⁻¹, SI tanımı); ξ = min(nᵢ ÷ νᵢ); ürün n = ν·ξ; artan = n − ν·ξ; verim % = gerçek ÷ teorik × 100.

Atom kütleleri: IUPAC Standart Atom Ağırlıkları 2021, kısaltılmış (konvansiyonel) değerler; köşeli parantezli unsurlar için en uzun ömürlü izotopun kütle numarası.

Sınırlar: Çözelti derişimi, gaz hacmi ve denge tepkimeleri kapsam dışıdır; tepkimenin tam gittiği varsayılır.

  1. Prohaska, T., Irrgeher, J., Benefield, J. ve ark. (2022). Standard atomic weights of the elements 2021 (IUPAC Technical Report). Pure and Applied Chemistry, 94(5), 573–600. doi:10.1515/pac-2019-0603
  2. Blakley, G. R. (1982). Chemical equation balancing: A general method which is quick, simple, and has unexpected application. Journal of Chemical Education, 59(9), 728. doi:10.1021/ed059p728
  3. Bureau International des Poids et Mesures (2019). The International System of Units (SI), 9th edition. BIPM, Sèvres. https://www.bipm.org/en/publications/si-brochure

Son güncelleme: 2026-11-16

← Kaynaklara Dön

© 2026 Abdullah Çetin. Bu aracın kodu, tasarımı ve içeriği telif hakkıyla korunur; izinsiz kopyalanması, çoğaltılması veya başka bir sitede kullanılması yasaktır.